“BẾN KHÔNG CHỒNG” – NHÀ VĂN DƯƠNG HƯỚNG
Chủ đề: Tôn vinh người phụ nữ Việt Nam nhân Ngày Phụ nữ Việt Nam 20/10
Kính thưa quý thầy cô giáo!
Các bạn học sinh thân mến!
Trong cuộc đời mỗi con người, có những cuốn sách khi khép lại, câu chuyện vẫn còn ở lại trong lòng ta. Có những trang văn không chỉ kể về một thời đã qua mà còn khiến chúng ta biết yêu thương hơn, biết trân trọng hơn những con người bình dị quanh mình. Hôm nay, nhân dịp kỷ niệm Ngày Phụ nữ Việt Nam 20/10, thư viện nhà trường xin trân trọng giới thiệu đến quý thầy cô và các bạn cuốn tiểu thuyết “Bến không chồng” của nhà văn Dương Hướng – một tác phẩm giàu giá trị nhân văn, viết về những số phận con người, đặc biệt là những người phụ nữ mang trong mình nhiều khát vọng yêu thương nhưng phải chịu đựng không ít đau thương, mất mát.
Thưa quý thầy cô và các bạn!
Nhà văn Dương Hướng là một cây bút có nhiều đóng góp cho nền văn học Việt Nam hiện đại. Ông thường hướng ngòi bút vào cuộc sống của những con người bình dị ở làng quê Việt Nam, nơi có những nếp nhà cũ, những phong tục lâu đời, những mối quan hệ gia đình và cả những nỗi niềm khó nói thành lời.
Tiểu thuyết “Bến không chồng” là một trong những tác phẩm tiêu biểu của ông, được xuất bản năm 1990. Tác phẩm đưa người đọc trở về một làng quê Bắc Bộ trong và sau những năm tháng chiến tranh, nơi những cuộc chia ly, những mất mát và những định kiến của xã hội đã để lại dấu ấn sâu nặng trong cuộc đời nhiều thế hệ.
Ngay từ nhan đề, “Bến không chồng” đã gợi lên một nỗi buồn man mác. Bến sông vốn là nơi gặp gỡ, đợi chờ, nơi người ta tiễn người đi xa và mong ngóng người trở về. Nhưng trong tác phẩm này, bến sông còn gắn với những người phụ nữ sống trong cảnh thiếu vắng người chồng, những người phải âm thầm đi qua tuổi trẻ, tình yêu và cả những năm tháng đẹp nhất của cuộc đời trong chờ đợi, cô đơn.
Trong “Bến không chồng”, chiến tranh không chỉ được nhìn thấy qua những trận đánh hay những người lính ra đi. Chiến tranh còn hiện diện trong những mái nhà thiếu bóng đàn ông, trong những người mẹ mòn mỏi ngóng con, những người vợ chờ chồng và những người phụ nữ phải tự mình gánh vác gia đình, nuôi dạy con cái giữa bao khó khăn, thiếu thốn.
Có những cuộc chia ly kéo dài hết năm này qua năm khác. Có những lời hẹn trở về không bao giờ thành hiện thực. Có những người phụ nữ đã dành cả tuổi thanh xuân để đợi chờ, để rồi khi thời gian trôi qua, điều còn lại chỉ là nỗi cô đơn và những ký ức không dễ nguôi ngoai.
Nhưng điều đáng quý là họ không dễ dàng gục ngã. Họ vẫn sống, vẫn lao động, vẫn chăm lo cho gia đình, vẫn giữ trong lòng niềm tin vào ngày mai. Trong sự lặng lẽ ấy là một sức mạnh bền bỉ, một vẻ đẹp không phô trương mà sâu sắc của người phụ nữ Việt Nam.
Nổi bật trong tác phẩm là nhân vật Hạnh – một người phụ nữ mang trong mình những khát vọng rất đỗi bình thường mà cũng vô cùng tha thiết: được yêu thương, được sống với tình cảm chân thành và được hưởng một mái ấm gia đình trọn vẹn. Thế nhưng, cuộc đời Hạnh không diễn ra như những gì chị mong muốn. Những ràng buộc của hoàn cảnh, những định kiến và những bi kịch của làng quê đã khiến hạnh phúc của chị trở nên mong manh, nhiều khi tưởng như ở ngay trước mắt mà vẫn không thể nắm giữ.
Những câu hỏi ấy khiến người đọc không khỏi xót xa. Bởi người phụ nữ trong tác phẩm không đòi hỏi điều gì lớn lao. Họ chỉ mong có một mái nhà ấm áp, một người để sẻ chia, một cuộc sống bình yên và được sống đúng với tình cảm của mình. Vậy mà, giữa những biến động của thời cuộc và những ràng buộc của làng quê, những mong ước giản dị ấy đôi khi lại trở thành điều xa vời.
Qua số phận Hạnh, nhà văn không chỉ kể về nỗi đau của một cá nhân mà còn đặt ra câu hỏi day dứt về quyền được yêu thương và quyền được hạnh phúc của người phụ nữ. Vì sao có những người phụ nữ phải hy sinh quá nhiều? Vì sao những khát vọng chính đáng của họ lại có lúc trở thành điều khó thực hiện? Và vì sao những định kiến của con người đôi khi có thể làm tổn thương chính những người đang cần được cảm thông nhất?
Đọc “Bến không chồng”, chúng ta càng hiểu rằng phía sau sự mạnh mẽ của người phụ nữ có thể là những nỗi buồn chưa từng được nói ra; phía sau nụ cười bình thản có thể là những tháng ngày âm thầm chịu đựng.
Nếu chiến tranh để lại những vết thương trên thân thể người lính thì trong tác phẩm, những mất mát và định kiến còn để lại những vết thương âm thầm trong tâm hồn người ở lại. Có những vết thương không nhìn thấy bằng mắt, nhưng có thể theo con người suốt cả cuộc đời. Có những nỗi đau không được gọi thành tên, nhưng vẫn hiện diện trong từng ánh mắt, từng cuộc gặp gỡ và từng lần người ta lặng lẽ quay đi.
Các bạn học sinh thân mến!
Nhân kỷ niệm Ngày Phụ nữ Việt Nam 20/10, khi đọc cuốn sách này, chúng ta càng có dịp nhìn lại và trân trọng hơn những người phụ nữ đang hiện diện trong cuộc sống của mình.
Đó là bà, là mẹ – những người có thể chưa từng kể hết những vất vả của cuộc đời mình, nhưng luôn dành cho con cháu những điều tốt đẹp nhất. Đó là những người chị, người em, những cô giáo hằng ngày tận tụy với công việc, âm thầm truyền đạt kiến thức, chăm lo và nâng đỡ học trò. Đó còn là những người phụ nữ bình dị ngoài xã hội, mỗi người một hoàn cảnh, một câu chuyện, nhưng đều xứng đáng được lắng nghe, tôn trọng và yêu thương.
Các bạn hãy thử nghĩ xem: đã bao giờ chúng ta vô tình làm mẹ buồn vì một lời nói thiếu lễ phép? Đã bao giờ chúng ta xem những hy sinh của bà, của mẹ là điều hiển nhiên? Đã bao giờ chúng ta quên nói một lời cảm ơn với cô giáo, hay chưa thật sự biết lắng nghe tâm sự của những người phụ nữ bên cạnh mình?
Yêu thương không nhất thiết phải bắt đầu từ những món quà đắt tiền hay những lời nói hoa mỹ. Đôi khi, yêu thương chỉ là một lời hỏi thăm chân thành, một việc làm nhỏ để mẹ bớt vất vả, một lời cảm ơn dành cho cô giáo, hay sự tôn trọng đối với suy nghĩ và lựa chọn của người khác.
Và hơn hết, chúng ta cần hiểu rằng phụ nữ không chỉ đáng được yêu thương khi họ hy sinh cho người khác. Họ còn có quyền được sống cho bản thân, được học tập, được phát triển năng lực, được theo đuổi ước mơ và được hưởng một cuộc sống an toàn, bình đẳng, hạnh phúc. Sự quan tâm chân thành không phải là áp đặt hay quyết định thay họ, mà là biết lắng nghe, sẻ chia và tôn trọng.
Kính thưa quý thầy cô và các bạn!
“Bến không chồng” không phải là một cuốn sách chỉ để đọc rồi khép lại. Đó còn là lời nhắc nhở mỗi người hãy biết nhìn sâu hơn vào những số phận quanh mình, biết cảm thông với những nỗi đau thầm lặng và biết trân trọng những hạnh phúc bình dị mà đôi khi chúng ta vô tình xem là điều hiển nhiên.
Qua số phận những người phụ nữ trong tác phẩm, nhà văn Dương Hướng giúp chúng ta hiểu rằng một xã hội thực sự văn minh không chỉ được đo bằng sự phát triển vật chất, mà còn bằng cách con người đối xử với nhau; bằng việc mỗi người có được sống trong yêu thương, được tôn trọng và được bảo vệ hay không.
Nhân dịp Ngày Phụ nữ Việt Nam 20/10, em xin kính chúc quý cô giáo, các nữ cán bộ, nhân viên nhà trường luôn mạnh khỏe, bình an, hạnh phúc và tiếp tục tỏa sáng bằng tri thức, lòng nhân hậu cùng những đóng góp thầm lặng của mình.
Chúc các bạn học sinh luôn biết yêu thương, kính trọng bà, mẹ, cô giáo và những người phụ nữ quanh mình; biết biến lòng biết ơn thành những hành động cụ thể trong học tập và cuộc sống.
Thư viện nhà trường trân trọng giới thiệu cuốn tiểu thuyết “Bến không chồng” của nhà văn Dương Hướng đến quý thầy cô và các bạn học sinh. Mong rằng, khi tìm đọc tác phẩm, mỗi chúng ta sẽ thêm thấu hiểu những nỗi đau của quá khứ, thêm trân trọng giá trị của hòa bình và càng biết nâng niu hạnh phúc trong hiện tại. Bởi đôi khi, điều quý giá nhất mà một con người cần không phải là những điều lớn lao, mà chỉ là một nơi để trở về, một người để yêu thương và một cuộc đời được sống trong sự tôn trọng, bình yên.
Xin kính mời quý thầy cô và các bạn tìm đọc cuốn sách tại thư viện nhà trường để cùng khám phá những trang văn sâu sắc, cảm động về con người và cuộc sống.
Xin trân trọng cảm ơn quý thầy cô và các bạn đã lắng nghe!
Người giới thiệu
-Thùy Trâm 12/7-
